Gramatyka włoska

Budowa rzeczownika

Włoski rzeczownik często nie jest jednym sztywnym blokiem — ma w środku części, które można dokładać i zmieniać. To dla Polaka świetna wiadomość, bo działa to bardzo podobnie jak u nas: „dom → domek → domisko”, „pies → piesek → psisko”. Na tej karcie poznasz cztery typy rzeczowników ze względu na budowę: PROSTE (primitivi: il libro), POCHODNE (derivati: il libraio), ZMODYFIKOWANE (alterati: il librino, il librone, il libraccio) i ZŁOŻONE (composti: l’apriscatole). Najważniejsza i najprzyjemniejsza część to alterati — sufiksy, które dodają znaczenie „mały, duży, miły, brzydki”. Uwaga: rzeczownika uczymy się ZAWSZE z rodzajnikiem (il libro, la casa), a zmiana sufiksu może zmienić rodzaj słowa (la casa → il casone)!

‹ Gramatyka włoska

Poziom: A2 · 20 min nauki

Guarda questa frase: «Vivo in una casetta piccola, ma il mio vicino ha un casone enorme; in fondo alla strada c’è una casaccia abbandonata». Casetta, casone, casaccia… è sempre casa, ma con un’aggiunta finale che cambia tutto: piccola e graziosa, grande, oppure brutta. In italiano un nome non è un blocco fisso: ha una radice e spesso dei pezzi che si possono aggiungere. Scopriamo come è fatto un nome dentro!

Primitivi e derivati: la base e le sue parole-figlie

Przyjrzyj się dwóm grupom słów i spróbuj sam wydedukować różnicę: po lewej „goła” baza, po prawej słowa od niej utworzone. Rzeczownik PROSTY (primitivo) składa się z samego rdzenia i końcówki, bez przedrostka ani sufiksu słowotwórczego: il libro, la casa, il fiore. Rzeczownik POCHODNY (derivato) powstaje z tej samej bazy przez dodanie przyrostka (suffisso) lub przedrostka (prefisso) i ma już NOWE, samodzielne znaczenie — to nie to samo słowo, tylko inny wyraz: od libro → il libraio (księgarz), la libreria (księgarnia / regał). Zauważ: derivato to OSOBNE słowo ze słownika, a nie tylko „mniejszy/większy libro”.

Od bazy do słów pochodnych
Primitivo (baza)DerivatoZnaczenie
il libroil libraioksięgarz
il librola libreriaksięgarnia / regał
il fioreil fioraiokwiaciarz
la fruttail fruttivendolosprzedawca owoców
il giornoil giornalegazeta (to, co o dniu)
  • Compro il libro in libreria dal libraio. — Kupuję książkę w księgarni u księgarza.
  • Il fioraio vende fiori bellissimi. — Kwiaciarz sprzedaje przepiękne kwiaty.
  • Leggo il giornale ogni giorno. — Czytam gazetę każdego dnia.

Ucz się dalej za darmo

To fragment lekcji. Zarejestruj się za darmo, aby zobaczyć pełną lekcję, przykłady, ćwiczenia i korektę AI.

Zarejestruj się za darmo