Kiedy używa się congiuntivo we włoskim?

Dlaczego Polakowi jest tu trudno

Polski nie ma trybu, który dałoby się nałożyć na congiuntivo jeden do jednego. „Myślę, że wyjechał” ma po polsku zwykły czas przeszły — nic nie sygnalizuje, że to opinia, a nie fakt. Po włosku sygnalizuje to sam czasownik.

Dlatego nie da się tego przetłumaczyć odruchowo: trzeba zmienić pytanie, które sobie zadajesz przed wypowiedzeniem zdania.

Jedno kryterium

Nie potrzebujesz listy, potrzebujesz pytania. Czy mówiący stwierdza, że coś jest, czy mówi, jak to widzi? *So che Marco è partito stwierdza fakt. Penso che Marco sia partito* wyraża opinię o fakcie.

Wszystkie reguły, które czytałaś lub czytałeś, wynikają z tego jednego rozróżnienia.

Kiedy jest obowiązkowy

Po czasownikach opinii i subiektywnego postrzegania: penso che, credo che, mi sembra che, ho l'impressione che.

Po czasownikach woli, życzenia, obawy: voglio che, spero che, ho paura che, preferisco che. Uwaga: przy innym podmiocie włoski nie dopuszcza bezokolicznika — mówi się voglio che tu venga, nigdy inaczej.

Po wyrażeniach nieosobowych: è possibile che, bisogna che, è meglio che, può darsi che.

Po niektórych spójnikach, zawsze: benché, sebbene, affinché, prima che, a meno che, purché.

Kiedy NIE, choć się wydaje

Po so che, è vero che, è certo che, siccome: to stwierdzenia faktu i biorą indicativo. Kto dopiero nauczył się congiuntivo, wstawia go wszędzie — to błąd z nadgorliwości i słychać go od razu.

Gdy podmiot jest ten sam, używa się bezokolicznika i problem znika: penso di partire, nie penso che io parta.

W mowie potocznej po penso che i credo che wielu Włochów mówi indicativo. Jest to powszechne i zrozumiałe, ale poza normą: na egzaminie, w mailu służbowym i w tekście pisanym — wstaw congiuntivo.