Których włoskich czasowników nieregularnych uczyć się najpierw

Dlaczego akurat te dziesięć

W językach czasowniki najczęściej używane są zarazem najbardziej nieregularne, i to nie przypadek: ścierają się w codziennym użyciu jak stopnie schodów. Im częstszy czasownik, tym bardziej jego forma zniekształciła się przez wieki.

Praktyczny wniosek jest sprzeczny z intuicją: wyjątków nie odkłada się na koniec, bierze się je na początku. Osoba początkująca, która zna odmianę regularną, ale nie umie powiedzieć vado i faccio, nie zbuduje ani jednego codziennego zdania.

Essere i avere zasługują na osobne miejsce: poza tym, że są czasownikami same w sobie, są posiłkowymi, którymi tworzy się wszystkie czasy złożone. Pomylić je znaczy pomylić połowę zdań w czasie przeszłym.

Co Polak ma tu z górki

Sama idea nieregularności nie jest niczym nowym: polski ma „iść — idę — szedł”, więc odruch, że najczęstsze czasowniki są najdziwniejsze, już masz.

Trudniejsze jest co innego: włoski odmienia czasownik w każdej osobie i dzięki temu pomija zaimek — vado znaczy „idę” bez „ja”. Dokładnie jak po polsku, więc i to gra na naszą korzyść. Problem pojawia się przy czasach złożonych, gdzie trzeba wybrać między essere a avere, a polski takiego wyboru nie zna.

Rodziny, które zmniejszają pracę

Wiele nieregularności się powtarza. Kto zna venire, ma już tenere: vengo/tengo, vieni/tieni. Kto zna potere, rozpozna schemat volere i dovere.

Czasowniki na -durre (tradurre, produrre) zachowują się tak samo, podobnie jak te na -porre (porre, comporre).

Uczenie się rodzinami zamiast alfabetycznie skraca pracę wyraźnie: długie tabele są długie głównie dlatego, że powtarzają ten sam schemat pod różnymi nazwami.