Gramatyka włoska

Tryb oznajmujący — czas teraźniejszy

Tryb oznajmujący w czasie teraźniejszym (indicativo presente) to podstawa całej komunikacji — mówisz nim o tym, co robisz teraz, co robisz zwykle i co jest faktem. Po włosku czasowniki dzielą się na TRZY grupy (koniugacje) według końcówki bezokolicznika: -are (parlare), -ere (prendere), -ire (dormire). Wewnątrz grupy „-ire” jest podgrupa z wrostkiem -isc- (capire → capisco). Dla Polaka są tu trzy dobre i jedna trudna wiadomość. DOBRE: (1) jeden włoski czas teraźniejszy odpowiada polskiemu „robię” I „robię właśnie” — nie ma osobnej formy ciągłej; (2) każda osoba ma własną, charakterystyczną końcówkę, więc — i to KLUCZOWE — zaimek osobowy (io, tu, lui) zwykle POMIJAMY, bo końcówka już mówi, kto wykonuje czynność; (3) zasada jest regularna i przewidywalna. TRUDNA: najczęstsze czasowniki (essere, avere, andare, fare, venire, potere, volere, dovere) są nieregularne — musisz je po prostu zapamiętać, bo użyjesz ich w każdej rozmowie. Najpierw obejrzysz formy w kontekście, spróbujesz odkryć wzór, potem go potwierdzimy.

‹ Gramatyka włoska

Poziom: A1 · 20 min nauki

Leggi questa presentazione: «Ciao! Mi chiamo Anna, sono polacca e abito a Varsavia. Studio medicina e lavoro in un bar. La mattina prendo il caffè, poi vado all'università. Ho due fratelli: uno fa l'ingegnere, l'altro finisce il liceo. La sera leggo un libro o guardo un film. Nel weekend voglio riposare, ma a volte devo studiare. Capisci l'italiano? Io lo parlo ancora poco, ma vengo in Italia per imparare!» Hai notato le terminazioni? abit-o, studi-o, prend-o, legg-o: tutte in -o perché parlo di me (io). E poi fa, vado, vengo, voglio, devo: sono verbi irregolari, ma utilissimi. Questo è l'indicativo presente.

Tre coniugazioni regolari: -are, -ere, -ire

Włoski bezokolicznik zawsze kończy się na -are, -ere lub -ire. Żeby utworzyć czas teraźniejszy, odcinamy końcówkę bezokolicznika (zostaje TEMAT, np. parl-, prend-, dorm-) i dodajemy końcówkę osobową. Spójrz na wzór: dla wszystkich trzech grup pierwsza osoba (io) kończy się na -o, a druga (tu) na -i — to się nie zmienia! Różnice są głównie w 3. osobie i w liczbie mnogiej. Zauważ, że końcówka 1. os. l. mn. „noi” jest dla wszystkich grup taka sama: -iamo (parliamo, prendiamo, dormiamo). I najważniejsze dla Polaka: skoro końcówka jednoznacznie pokazuje osobę, zaimek (io, tu…) jest zbędny — mówimy po prostu parlo, prendi, dormiamo.

Koniugacja regularna — parlare / prendere / dormire
Osoba-are: parlare-ere: prendere-ire: dormire
ioparloprendodormo
tuparliprendidormi
lui / leiparlaprendedorme
noiparliamoprendiamodormiamo
voiparlateprendetedormite
loroparlanoprendonodormono
  • Parlo polacco e un po' d'italiano. — Mówię po polsku i trochę po włosku.
  • Marco prende sempre il treno delle otto. — Marco zawsze jedzie pociągiem o ósmej.
  • I bambini dormono già. — Dzieci już śpią.
  • Stasera guardiamo un film insieme. — Dziś wieczorem oglądamy razem film.

Ucz się dalej za darmo

To fragment lekcji. Zarejestruj się za darmo, aby zobaczyć pełną lekcję, przykłady, ćwiczenia i korektę AI.

Zarejestruj się za darmo